معرفی برنامه شترنج زارکوف Zarkov

یاد و خاطره ایی از گذشته های برنامه های کامپیوتری شترنج

سال 1372 هجری خورشیدی اولین برنامه شترنجی که با آن آشنا شدم و بازی کردم برنامه ایی به نام زارکوف بود که بر روی یک کامپیوتر رومیزی 8088 که در واقع نسل اول کامپیوتر های رو میزی بود با مشخصات اگر اشتباه نکنم 4 مگاهرتز سرعت داشت که به معنای 1000 برابر ضعیف تر از کامپیوتر فعلی ام بود. امروزه کامپیوترهای رومیزی سرعت هایی برابر با 2400 مگاهرتز تا 4000 مگا هرتز ( 4 گیگا هرتز ) سرعت پردازش دارند.حتی موبایل ها و تبلت های امروزی  از آن کامپیوتر رومیزی 8088 نیز صدها برابر قوی تر می باشند.آن کامپیوتر متعلق به یکی از دوستان صمیمی ام بود که من به منزلشان می رفتم و ساعاتی را با زارکوف مشغول بازی می شدم.البته نتیجه هم چندان دور از ذهن نبود که من تازه چند سالی بود که شترنج را شروع کرده بودم و به کامپیوتر می باختم.سطح بازی برنامه زارکوف به سبک پوزیسیونی و از نظر من کاملا ماشینی و خشک بود. چندی پیش به یاد زارکوف افتادم و به لطف اینترنت جستجویی در آن انجام دادم و تصاویر از محیط آن و برنامه نویس زارکوف را یافتم.


برنامه زارکوف توسط John Stanback’s  که یک مهندس الکترونیک بود در زمان اوقات فراغت نوشته و تهیه شده بود.او از سال 1978 میلادی تصمیم و مشغول تهیه و برنامه نویسی شترنج کرده بود .


نسخه ایی از زارکوف که من با آن بازی میکردم نسبت به برنامه های امروزی بسیار ابتدایی بود .زارکوف خط فکر نداشت یعنی نشان نمیداد که در حال محاسبه چه حرکت هایی می باشد.همچنین بعد از بازی نمی توانستی با آن بازی را آنالیز کنی.
خلاصه بعد ها در سال 1374 هجری خورشیدی با برنامه  ChessMaster 4000 آشنا شدم. تهیه چس مستر 4000 خود داستان جالبی دارد. میدانستم که این برنامه منتشر شده و به ایران آمده است. ولی در شهر رشت هیچ کس آن را نداشت. به شرکت های کامپیوتری مختلف می رفتیم و این برنامه را سفارش میدادیم و البته حاضر بودیم پول قابل ملاحظه ایی هم بابت آن پرداخت کنیم. ولی هر چه بیشتر میگشتیم کمتر پیدا می کردیم.  تا اینکه یکی از دوستان آنرا از تهران برایمان تهیه و به رشت آورد. من چند ماه قبل از مسابقات آزاد شهر رشت که در مرداد ماه 1374 برگزار گردید با چس مستر 4000  تمرین کردم. و توانستم در مسابقات آزاد شهر رشت در گروه B  به مقام چهارم برسم , نفرات دوم و سوم  کامپیوتر هایی بودند که آنسال در مسابقات آزاد شرکت داده شده بودند.داستان شرکت کامپیوتر در مسابقات هم از آنجا شروع شد که ما از آقای اسماعیل صفرزاده که آنزمان دبیر هیات شترنج استان گیلان بود سوال کردیم که مسابقه آزاد یعنی اینکه هر کسی می تواند شرکت کند, پس کامپیوتر هم می تواند شرکت کند. ایشان هم که تصوری صحیحی از قدرت روزافزون کامپیوتر ها و برنامه شترنج در آنسال نداشتند گفتند بلا مانع است و البته فکر نمی کردند که کامپیوتر ها بتوانند مقام بیاورند. در سال 1374 هجری خورشیدی کامپیوتر های 486 و پنتیوم 90 مگاهرتزی و البته برنامه شترنج چس مستر 4000 و برنامه شترنج جنیوس که یکی از قویترین برنامه های شترنج آن زمان بود  موجود بود. من که چند ماه بود با چس مستر 4000 کار کرده بودم پی بردم که اگر تنظیمات موتور محاسباتی چس مستر را حمله ایی بگذاریم بهتر بازی می کند. دوستم هم تصمیم گرفت با کامپیوتر شخصی اش و برنامه چس مستر 4000 که من آن را روی 15 درصد حمله ایی تنظیم کرده بودم در مسابقات آزاد رشت شرکت بکند. نتیجه آن شد که کامپیوتر 486 با 8 امتیاز و دو مساوی بدون باخت سوم شد. یکی از مساویها به دلیل خرابی کامپیوتر در شروع یکی از دور ها بود که کامپیوتر مجبور شد در زمان کمتری بازی را به انجام برساند.
در آنسال آقای فرهاد صمصام در پایان با 8 امتیاز به مقام اول رسیده بود که دور آخر با یکی از کامپیوتر ها بازی داشت و بازی را واگذار کرد ولی به دلیل پوئن شکنی بهتر نفر اول شد. خلاصه پس از این مسابقات موج شرکت کامپیوتر در مسابقات به راه افتاد و باعث حرف و حدیث هایی شد.برخی از رودرویی با کامپیوتر سر باز می زدند همانند یکی از شترنج بازان به نام آنزمان که گفت من می خواهم با حریفی انسانی بازی کنم تا اینکه این بحث به فدراسیون شترنج هم کشیده شد و پس از آن شرکت کامپیوتر ها در مسابقات ممنوع شد.


امروزه یکی از سرگرمیهای من مسابقاتی است که در خانه و با کامپیوتر شخصی ام بر روی انجین های شترنج انجام میدهم . در واقع انجین های شترنج را وادار می کنم در شاخه های ضعیف و ریسکی که در مسابقات فکری بازی نمی شود با یکدیگر بازی کنن.در همین زمینه توانستم بانک اطلاعاتی از بازیهای انجین های شترنج گردآوری کنم که شامل 600000  بازی شترنج که انجینها با یکدیگر انجام داده اند می شود.